Sex Work Polska

Koalicja na rzecz praw pracownic i pracowników seksualnych

Tworzymy inicjatywę działająca na rzecz praw pracownic i pracowników seksualnych w Polsce. Sex Work Polska powstało w 2014 roku w odpowiedzi na brak reprezentacji pracownic i pracowników seksualnych w Polsce oraz brak inicjatyw, które by w kierowały niestygmatyzujące wsparcie dla osób świadczących usługi seksualne.

Realizujemy działania w terenie docierając do miejsc pracy osób świadczących usługi seksualne Oferujemy bezpłatne porady prawne, konsultacje psychologiczne, konsultacje dla migrantek i migrantów z zakresu procedur wizowych i legalizacji pobytu, wsparcie w sytuacjach trudnych i kryzysowych, informacje na temat zdrowia seksualnego i chorób przenoszonych droga płciową, organizujemy szkolenia i warsztaty.

Kryminalizacja usług seksualnych w Polsce

Branża usług seksualnych jest w Polsce skryminalizowana. Chociaż samo świadczenie usług seksualnych (“prostytucja”) nie jest nielegalna, jednak przestępstwami są działania tzw. trzecich stron związane z organizacją pracy seksualnej, co w konsekwencji spycha osoby pracujące seksualnie do szarej, semi-kryminalnej sfery (skryminalizowane są wszystkie relacje pracownicze i miejsca pracy). Karze podlegać może (rozumiane arbitralnie) „nachalne” oferowanie usług seksualnych. Dochody z pracy seksualnej nie są nielegalne, jednak osoby świadczące usługi seksualne nie mają możliwości zarejestrowania swojej działalności, płacenia podatków od dochodów oraz odprowadzania składek emerytalnych i chorobowych.

Kryminalizacja pracy seksualnej ma szereg negatywnych konsekwencji dla osób pracujących seksualnie, wśród nich są np. przemoc w miejscu pracy (ze strony klientów, stron trzecich, policji, osób postronnych), wtórna wiktymizacja w kontekście zgłaszania przestępstw i przemocy; praca w nieformalnej gospodarce i skryminalizowanym kontekście pozwala pracodawcom na wyzysk w pracy i sprawia, że praca ta ma często prekarny charakter (brak gwarancji zatrudnienia, arbitralne zwolnienia, długie godziny pracy). Kryminalizacja przyczynia się także do izolacji osób pracujących seksualnie i pozbawia nas formalnych i nieformalnych sieci wsparcia. Osoby świadczące usługi seksualne mają ograniczony dostęp do publicznej służby zdrowia (z powodu braku ubezpieczenia). Istnieje też bardzo niewiele programów dedykowanych dla osób pracujących seksualnie (np. profilaktyki HIV/STI). W szczególnie trudnej sytuacji są migrantki, które mogą zostać deportowane, ponieważ nie mają dokumentów uprawniających je do przebywania na terenie danego kraju (wiza pracownicza, karta pobytu wydawana osobom posiadającym zatrudnienie). Migrantki, ze względu na swoją zależność od trzecich stron i trudną sytuację, są bardziej narażone na wyzysk i przemoc w pracy. Niezależnie od statusu obywatelskiego, pracownice seksualne doświadczają stygmatyzacji.

Destygmatyzacja – Dekryminalizacja – Uznanie

Dalekosiężną rekomendacją jest dekryminalizacja pracy seksualnej, a także rozpoznanie pracy seksualnej jako formy pracy.  Głównym zadaniem państwa jest zwiększenie dostępu osób pracujących seksualnie do podstawowych praw (w tym pracowniczych), zapewnienie im dostępu do wymiaru sprawiedliwości i ochrona przed przemocą. Ramy prawne, które pozwoliłyby to zapewnić to usunięcie aktywności związanych z pracą seksualną (świadczenie usług, kupowanie usług, organizowanie/ułatwianie usług) z kodeksu karnego, a sektor usług seksualnych podlega istniejącym przepisom prawa cywilnego/ administracyjnego/ pracy regulującym sposób działania innych sektorów usług. Odrębne przepisy prawa mogłyby dotyczyć zasad BHP. Wszelkie decyzje legislacyjne powinny zakładać aktywny udział osób w procesie konsultacyjnym pracujących seksualnie.

Potrzebne są programy dedykowane dla osób pracujących seksualnie w zakresie zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego, wsparcia psychologicznego i prawnego (szczególnie dla migrantek). Najlepiej te realizowane przez same osoby pracujące seksualnie.

Jesteśmy częścią ruchu na rzecz praw osób pracujących seksualnie

Działamy razem! Należymy do europejskiej sieci International Committee On The Rights Of Sex Workers In Europe. Tworzymy szerokie sojusze z organizacjami feministycznymi, działającymi zarówno na rzecz praw osób pracujących seksualnie, organizacjami działającymi na rzecz osób z niepełnosprawnościami i nie tylko. Regularnie współpracujemy z Nieformalną Grupą Pracownic Seksualnych i Fundacją Prekursor.